Tuesday, 28 July 2026
धाराशिवमधील प्रत्येक शेतावरील पीक-पाणी परिस्थिती आता मोबाईलवर ; आय आय टी मुंबईच्या ‘वॉटर बजेट’चा अभिनव उपक्रम
धाराशिवमधील प्रत्येक शेतावरील पीक-पाणी परिस्थिती आता मोबाईलवर ; आय आय टी मुंबईच्या ‘वॉटर बजेट’चा अभिनव उपक्रम
धाराशिव,दि.२८ जुलै (जिमाका) कृषी विभाग,धाराशिव, जिल्हाधिकारी कार्यालय धाराशिव आणि आय आय टी मुंबई यांच्या संयुक्त विद्यमाने "Geo-spatial Agriculture Planning Platform for Climate Resilient Dharashiv" हा महत्त्वाकांक्षी प्रकल्प राबविण्यात येत असून,त्याअंतर्गत जिल्ह्यातील शेतकऱ्यांना त्यांच्या वैयक्तिक शेतजमिनीवरील पीक व पाणी परिस्थितीची अद्ययावत माहिती आता थेट मोबाईलवर उपलब्ध करून देण्यात येत आहे.
या प्रकल्पाची एक महत्त्वाची उपलब्धी म्हणजे शेतकऱ्यांना SMS द्वारे त्यांच्या मोबाईलवर पीक व पेरणीविषयक सल्ला पाठविण्यात येत आहे.संबंधित संदेशाचा मजकूर पुढीलप्रमाणे आहे :
"प्रिय शेतकरी,GIS तंत्राद्वारे पीक-पाणी नियोजनासाठी तुमच्या शेताची गटनिहाय माहिती पुढील लिंकवर पहा: http://1mt.in/DHRSV/qTc/enDlH — जिल्हा प्रशासन, धाराशिव."
जिल्ह्यातील Farmer ID असलेल्या आणि AgriStack मधील गटाची माहिती गावाच्या गट नकाशांशी जुळलेल्या सुमारे दोन लाख शेतकऱ्यांना हा संदेश २४ किंवा २५ जुलै २०२६ रोजी त्यांच्या नोंदणीकृत मोबाईल क्रमांकावर जिल्हा प्रशासनाकडून पाठविण्यात आला आहे.हा संदेश कोणत्याही परिस्थितीत दुर्लक्षित करू नये,असे आवाहन करण्यात आले आहे.
संदेशातील लिंकच्या माध्यमातून प्रत्येक शेतकऱ्याला त्याच्या वैयक्तिक शेतजमिनीनुसार दररोज मातीतील ओलावा,पिकाची सद्यस्थिती,पुढील सात दिवसांचा हवामान अंदाज तसेच त्या आधारे पेरणी, सिंचन आणि कीड-रोग व्यवस्थापनाविषयीचा सल्ला उपलब्ध होणार आहे.
प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे की, SMS दररोज पाठविण्यात येणार नाही.मात्र,संदेशातील लिंक दररोज अद्ययावत केली जाणार असून, संपूर्ण हंगामभर शेतकरी त्याच लिंकवरून आपल्या शेताची ताजी परिस्थिती पाहू शकतील.त्यामुळे शेतकऱ्यांनी हा SMS किंवा त्यातील लिंक जतन करून ठेवावी,असे आवाहन करण्यात आले आहे.
आय आय टी मुंबईने विकसित केलेल्या ‘वॉटर बजेट’ मॉडेल आणि स्कायमेट संस्थेच्या हवामान अंदाजाच्या आधारे तयार होणाऱ्या विश्लेषणावर आधारित हा सल्ला शेतकऱ्यांपर्यंत पोहोचविण्यात येत आहे.जिल्ह्यात प्रथमच अशा प्रकारचा नावीन्यपूर्ण उपक्रम राबविण्यात येत असून,हवामान बदलाच्या आव्हानांना सामोरे जाणारी अधिक शाश्वत आणि वैज्ञानिक शेती घडविण्याच्या दिशेने हा एक महत्त्वाचा टप्पा ठरणार असल्याचे प्रशासनाने नमूद केले आहे.
या सल्ला प्रणालीबाबत अधिक माहितीसाठी प्रशासनाने उपलब्ध करून दिलेला YouTube व्हिडिओ https://youtube.com/shorts/883euVZEkiE?si=TghX4BEUIQeSB3Un या लिंकवर उपलब्ध करुन देण्यात आला असून ते पाहण्याचेही आवाहन करण्यात आले आहे.
******