नेत्रदान : अ गिफ्ट ऑफ व्हिजन

नेत्रदान : अ गिफ्ट ऑफ व्हिजन भारतीय संस्कृतीत दानाला सर्वात मोठे स्थान आहे.मग ते रक्तदान,भूदान, कन्यादान किंवा अन्नदान असो.या विविध मार्गाने मनुष्य दानधर्म करून पुण्य कमावण्याचा प्रयत्न करतो.कारण मृत्यूनंतर पैसा,संपत्ती यापैकी काहीही सोबत येणारे नसते. सोबत येणारे असते ते फक्त आपण केलेले पुण्यकर्म.हा झाला अध्यात्मिक बाबतीतला विचार.परंतु यापेक्षा सर्वश्रेष्ठ म्हणता येईल, असे एखादे माणुसकीच्या दृष्टीने दान असू शकते का तर होय! ते म्हणजे नेत्रदान होय.कारण एका व्यक्तीच्या नेत्रदानातून दोन व्यक्तींना दृष्टी देण्याची किमया फक्त नेत्रदानात आहे.परंतु नेत्रदान जरी पुण्यकर्म असले तरी याबाबत समाजात सकारात्मक दृष्टिकोनाचा मोठा अभाव दिसून येतो.सद्य:स्थितीत नेत्रदानाबाबत सकारात्मक दृष्टिकोन व जनजागृती वाढविण्यासाठी शासन तसेच काही सेवाभावी संस्थांच्या माध्यमातून प्रयत्न सुरू आहेत.येणाऱ्या काळात नेत्रदानाबाबत संपूर्ण समाजात सकारात्मक दृष्टिकोनातून जनजागृती नक्कीच होईल.याचाच एक भाग म्हणजे भारत सरकार,महाराष्ट्र शासन व सार्वजनिक आरोग्य विभागांतर्गत राष्ट्रीय आरोग्य अभियान व राष्ट्रीय अंधत्व नियंत्रण कार्यक्रमांतर्गत दरवर्षी संपूर्ण भारतात दि.२५ ऑगस्ट ते ०८ सप्टेंबर या कालावधीत राष्ट्रीय नेत्रदान पंधरवडा साजरा करण्यात येतो.यावर्षीही हा पंधरवडा साजरा करण्यात येत आहे. समाजातील बुबुळजन्य आजारामुळे आलेल्या अंधत्वाची समस्या पाहता मृत्यूनंतर नेत्रदानाचे प्रमाण वाढावे, हा त्यामागील उद्देश आहे.त्याकरिता या कालावधीत विविध माध्यमांतून समाजात नेत्रदानाबाबत जनजागृती करण्याचा प्रयत्न करण्यात येतो.संस्कृतमध्ये असे म्हटले जाते,‘सर्व इन्द्रियाणां नयनं प्रधानम्’, म्हणजे शरीरातील सर्व इंद्रियांमध्ये डोळ्याचे स्थान प्रथम आहे.यातूनच डोळा किंवा नेत्र हा मानवी शरीरातील किती महत्त्वाचा भाग आहे,हे समजून येते. अंधत्वाची सद्य:स्थिती सध्या भारतामध्ये १.२५ कोटीच्या आसपास लोक दृष्टीहीन असून, त्यापैकी पारदर्शक पटल (Cornea) च्या बुबुळजन्य आजारामुळे (Corneal Blindness) अंदाजे ६५ लाख लोकांना अंधत्व आलेले आहे.असे आलेले अंधत्व साध्या सरळ नेत्रदानातून प्राप्त नेत्रबुबुळ प्रत्यारोपणाच्या शस्त्रक्रियेने दूर होऊ शकते.याकरिता मरणोत्तर नेत्रदानातून दरवर्षी १ लाख पारदर्शक नेत्रबुबुळांची आवश्यकता असते.परंतु वर्षाकाठी केवळ २५ ते ३० हजार डोळे मरणोत्तर नेत्रदानातून प्राप्त होतात.त्यापैकी ८ ते ९ हजार डोळे अंधावर शस्त्रक्रिया करण्यासाठी योग्य असतात. नेत्ररोपणाकरिता दरवर्षी एक लाखाहून अधिक बुबुळांची (Cornea) गरज असते. परंतु एकूण दरवर्षी होणाऱ्या मृत्यूच्या प्रमाणात मरणोत्तर नेत्रदानातून प्राप्त होणाऱ्या बुबुळांचे (Cornea) प्रमाण अगदी अत्यल्प आहे. बुबुळजन्य आजारामुळे अंधत्व (Corneal Blindness) : कारणे अंधत्व हे केवळ मोतीबिंदूमुळे येते असे नाही,तर डोळ्यांना होणाऱ्या विविध आजारांमुळेही अंधत्व येऊ शकते. बुबुळ (Cornea) हे पारदर्शक पटल असून ते अपारदर्शक होणे (Corneal Opacity) हा आजार कोणत्याही वयाच्या व्यक्तीला, म्हणजेच लहान मुलापासून ते मोठ्या माणसापर्यंत कोणालाही होऊ शकतो. उदा.अपघातामध्ये डोळ्याला मार लागणे, डोळे येणे,अ जीवनसत्त्वाच्या कमतरतेमुळे व्हायरल इन्फेक्शन,डोळ्यात रासायनिक पदार्थ जाणे तसेच डोळ्याची एखादी शस्त्रक्रिया केल्यानंतर गुंतागुंत निर्माण होणे अशा व इतर कारणांमुळे देखील बुबुळ (Cornea) खराब होऊ शकते.अशावेळी योग्य वेळी तपासण्या व निदान करून बुबुळ (Cornea) शस्त्रक्रियेद्वारे प्रत्यारोपण करून घेतल्यास आलेले अंधत्व टाळता येऊ शकते. नेत्रदान म्हणजे काय नेत्रदान म्हणजे आपल्या मृत्यूनंतर स्वतःचे डोळे इतर अंध व्यक्तीकरिता दान करणे होय.यासाठी आपले मरणोत्तर नेत्रदान संमतीपत्र भरून आपल्या व नातेवाईकाच्या स्वाक्षरीने जवळच्या आरोग्य केंद्रामध्ये किंवा नेत्रपेढीमध्ये जमा करावे.मृत्यूनंतर नेत्रदान म्हणजे स्वतःच्या इच्छेने नेत्रदान करून महान सामाजिक कार्य करणे होय.एखाद्या व्यक्तीने जिवंतपणी आपले संमतीपत्र भरले नसेल,तरीही त्यांच्या नातेवाईकांच्या संमतीने नेत्रदान केले जाऊ शकते. मरणोत्तर नेत्रदान करून अंध व्यक्तीच्या जीवनातील अंधकार दूर करण्याचे पवित्र काम आपण करू शकतो.आपल्या मृत्यूनंतर आपल्या डोळ्यांचा उपयोग दुसऱ्या अंध व्यक्तींना जग पाहण्यासाठी होत असेल,तर जगाचा निरोप घेताना आपल्या डोळ्यांची दोन अंध व्यक्तींना दृष्टीची अमूल्य व पवित्र भेट नेत्रदानाने देऊ शकतो. भारतामध्ये मरणोत्तर नेत्रदानाचे प्रमाण इतर देशांच्या तुलनेत खूप कमी आहे. चीन,जपान,श्रीलंका या देशांमध्ये शरीराच्या प्रत्येक अवयवाचे दान करण्याची प्रथा आहे.जगात नेत्रदानासाठी श्रीलंका हा देश आघाडीवर आहे.तेथे मृत व्यक्तीचे नेत्र ही राष्ट्रीय संपत्ती मानून नेत्रदान केले जाते.त्यामुळे आजच्या स्थितीत श्रीलंकेसारखा छोटा देश संपूर्ण जगाला नेत्रबुबुळ (Cornea) पुरवठा करतो.श्रीलंकेसारख्या देशातील लोकांप्रमाणे भारतातही स्वयं-स्फूर्तपणे नेत्रदानाचे कार्य वाढविणे ही काळाची गरज आहे.परंतु आजही अंधश्रद्धेपायी नेत्रदान पाहिजे तेवढ्या प्रमाणात होत नाही. नेत्रदान कोण करू शकते ज्या व्यक्तीचे बुबुळ (Cornea) चांगले आहे,अशी व्यक्ती नेत्रदान करू शकते. तसेच मोतीबिंदूची शस्त्रक्रिया झालेली व्यक्तीही नेत्रदान करू शकते. काचबिंदू किंवा चष्म्याचा मोठा नंबर असला तरीही ती व्यक्ती नेत्रदान करू शकते.नेत्रदान करण्यासाठी वयाचे बंधन नाही.एक वर्षाचे बालक ते अतिवृद्ध व्यक्ती देखील मरणोत्तर नेत्रदान करू शकते. नेत्रदान कोणास करता येत नाही मृत्यूनंतर नेत्रदान ज्या व्यक्तीचा मृत्यू हा संसर्गजन्य आजार,रेबीज, कावीळ, कॅन्सर,एड्स,कुष्ठरोग,क्षयरोग, सेप्टीसेमिया,गँगरीन,विषबाधा,सर्पदंश अशा कारणांमुळे झाला असेल,तर अशा व्यक्तीचे नेत्रदान करता येत नाही.परंतु अशा डोळ्यांचा उपयोग प्रत्यारोपणाऐवजी संशोधन, प्रशिक्षण करण्यासाठी व वैद्यकीय महाविद्यालयातील विद्यार्थ्यांना अभ्यासासाठी होऊ शकतो. नेत्रदानाबाबतचे गैरसमज व अडचणी ‘नेत्रदान धर्मविरोधी कृत्य आहे’, ‘नेत्रदान म्हणजे जिवंतपणी नेत्र काढले जातात का’,‘नेत्रदान केल्यामुळे मृत व्यक्तीचा चेहरा विद्रूप दिसेल’,‘पुढच्या जन्मात अंध म्हणून जन्माला येण्याची भीती’ अशा अंधश्रद्धा आणि सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे योग्य जाणीव-जागृती व सकारात्मक दृष्टिकोन नसणे,यामुळे नेत्रदानाच्या चळवळीसमोर अडचणी आहेत.असे असले तरीही सर्व धर्मांनी मरणोत्तर नेत्रदानाला पवित्र मानून त्याचे समर्थनच केलेले आहे. नेत्रदान करण्यासाठी आपण काय करू शकतो कोणत्याही व्यक्तीस मरणोत्तर नेत्रदान करण्याची इच्छा असल्यास नजीकच्या शासकीय रुग्णालयाच्या नेत्रविभागात मरणोत्तर नेत्रदानाचे संमतीपत्र भरून द्यावे.संमतीपत्र भरले नसले आणि मृत व्यक्तीच्या नातेवाईकांची इच्छा असल्यास त्यांच्या संमतीने मृत व्यक्तीचे नेत्रदान लगेचच करता येते.यासाठी १० ते १५ मिनिटांचा कालावधी लागतो. नेत्रदान करण्यासाठी कोणती काळजी घेणे आवश्यक आहे मृत्यूनंतर मृत व्यक्तीचे डोळे लगेच बंद करावेत.डोळ्यांवर स्वच्छ ओले कापड ठेवावे.खोलीत पंखा असेल तर तो बंद करावा व ए.सी.असेल तर चालू करावा. डोक्याखाली उशी ठेवावी.मृत्यूनंतर जवळच्या नेत्रपेढीला फोन करावा. मृत्यूनंतर ४ ते ६ तासांच्या आत डोळे काढल्यास ते प्रत्यारोपणासाठी उपयोगी येऊ शकतात. एखाद्याला आजन्म अंधारात जगू देण्यापेक्षा मरणोत्तर नेत्रदान करून त्यांना निसर्गाची ही किमया पाहण्याची संधी देणे,आपल्या नेत्रदानामुळे जर दोन अंध व्यक्तींना ही सृष्टी पाहता येत असेल,तर यापेक्षा दुसरे पुण्याचे काम नाही. अंधत्वाच्या तुलनेत नेत्रदानाचे प्रमाण अतिशय नगण्य आहे.अंधश्रद्धेच्या नादी लागून नेत्रदानासारख्या पवित्र गोष्टीपासून दूर राहू नका.आपल्या मृत्यूनंतरही आपण नेत्ररूपी अनेक वर्षे जिवंत राहतो, ही गोष्ट प्रत्येकाने लक्षात घ्यावी. समाजातील अंधत्व आलेल्या व्यक्तींना सुंदर सृष्टी पाहता यावी व अंधांच्या अंधकारमय आयुष्यात प्रकाश आणावयाचा असल्यास नेत्रदानाचे प्रमाण वाढवण्यासाठी प्रत्येक भारतीयाने सकारात्मकपणे नेत्रदान चळवळीत पुढाकार घेऊन सहकार्य करणे आवश्यक आहे. डॉ.धनंजय चाकुरकर जिल्हा शल्यचिकित्सक धाराशिव आपले नेत्रदान — दोन व्यक्तींना दृष्टीदान !

माजी सैनिकांसाठी १८१ नोकऱ्यांच्या संधी १३६ इन्फंट्री बटालियन (टी.ए.) ईको महारमध्ये भरती ; कोल्हापूर,छत्रपती संभाजीनगर येथे प्रक्रिया

माजी सैनिकांसाठी १८१ नोकऱ्यांच्या संधी १३६ इन्फंट्री बटालियन (टी.ए.) ईको महारमध्ये भरती ; कोल्हापूर,छत्रपती संभाजीनगर येथे प्रक्रिया धाराशिव दि.२८ ऑगस्ट (जिमाका) जिल्ह्यातील माजी सैनिकांसाठी १३६ इन्फंट्री बटालियन (टी.ए.) ईको महारमध्ये नोकरीची संधी उपलब्ध झाली आहे. जेसीओ,सोल्जर जी.डी.आणि ट्रेडसमॅन या पदांसाठी माजी सैनिकांमधून भरती करण्यात येणार असून,एकूण १८१ जागा उपलब्ध आहेत.पात्र माजी सैनिकांनी या भरतीचा लाभ घ्यावा,असे आवाहन जिल्हा सैनिक कल्याण अधिकारी,धाराशिव यांनी केले आहे. या भरतीमध्ये सैन्यसेवेतून जेसीओ, हवालदार,नायक,लान्स नायक आणि शिपाई या पदांवरून पेन्शन घेऊन सेवानिवृत्त झालेल्या माजी सैनिकांमधून जेसीओच्या चार,सोल्जर जी.डी.च्या १६२ आणि ट्रेडसमॅनच्या १५ जागा भरण्यात येणार आहेत. भरतीसाठी निवृत्त झालेल्या माजी सैनिक जेसीओंसाठी कमाल ५५ वर्षे,तर इतर माजी सैनिकांसाठी कमाल ५० वर्षे वयोमर्यादा आहे.सैन्यसेवेतून डिस्चार्ज झाल्यानंतरचा कालावधी पाच वर्षांपेक्षा अधिक नसावा.तसेच उमेदवारांची वैद्यकीय श्रेणी SHAPE-I आणि चारित्र्य Exemplary किंवा Good असणे आवश्यक आहे.या नोकरीमध्ये जेसीओंना वयाच्या ५५ वर्षांपर्यंत,तर इतर माजी सैनिकांना ५० वर्षांपर्यंत सेवा करता येणार आहे.या नोकरीदरम्यान पेन्शन लागू राहणार नसल्याची नोंद पात्र उमेदवारांनी घ्यावी. भरती प्रक्रिया १०९ इन्फंट्री बटालियन (टी.ए.) मराठा एल आई ग्राउंड,कोल्हापूर येथे १ सप्टेंबर ते ४ सप्टेंबर २०२६ या कालावधीत होणार आहे.तसेच एआरवो ग्राउंड, छत्रपती संभाजीनगर येथे ८ सप्टेंबर ते ११ सप्टेंबर २०२६ या कालावधीत भरती प्रक्रिया राबविण्यात येणार आहे. भरतीसाठी पात्र माजी सैनिकांनी डिस्चार्ज बुक,पी.पी.ओ.,शैक्षणिक दाखले, महाराष्ट्राचे डोमासाईल प्रमाणपत्र आणि फोटोग्राफ सोबत घेऊन उपस्थित राहावे, असे कळविण्यात आले आहे. जिल्ह्यातील जास्तीत जास्त पात्र माजी सैनिकांनी या रोजगाराच्या संधीचा लाभ घ्यावा, असे आवाहन जिल्हा सैनिक कल्याण अधिकारी,धाराशिव यांनी केले आहे. ******

तेलबिया प्रक्रिया युनिट उभारणीसाठी अनुदान ३० ऑगस्टपर्यंत अर्ज करण्याचे कृषी विभागाचे आवाहन प्रकल्पासाठी ९.९० लाखांपर्यंत अनुदान

तेलबिया प्रक्रिया युनिट उभारणीसाठी अनुदान ३० ऑगस्टपर्यंत अर्ज करण्याचे कृषी विभागाचे आवाहन प्रकल्पासाठी ९.९० लाखांपर्यंत अनुदान धाराशिव,दि.२८ ऑगस्ट (जिमाका) राष्ट्रीय खाद्यतेल अभियान २०२६-२७ अंतर्गत तेलबिया संकलन,तेल काढणी आणि तेल उत्पादनाची कार्यक्षमता वाढविण्यासाठी कापणीनंतरच्या पायाभूत सुविधा उभारणीस तसेच कार्यरत पायाभूत सुविधांची क्षमता व कार्यक्षमता वाढविण्यासाठी अनुदान देण्यात येणार आहे. कापूस बियाणे,नारळ,तांदूळ कोंडा तसेच वृक्षजन्य तेलबिया (TBOs) यांसह खाद्य दुय्यम स्रोतांद्वारे तेल उत्पादनाला प्रोत्साहन देण्यात येणार असून,इच्छुक शासकीय व खासगी उद्योग,शेतकरी उत्पादक संस्था/कंपनी (FPOs) आणि सहकारी संस्थांनी ३० ऑगस्ट २०२६पर्यंत संबंधित तालुका कृषी अधिकाऱ्यांकडे अर्ज सादर करावेत,असे आवाहन कृषी विभागाने केले आहे.तेलबिया संकलन व तेल काढणीची कार्यक्षमता वाढविण्यासाठी शासकीय व खासगी उद्योग, शेतकरी उत्पादक संस्था/कंपनी (FPOs) तसेच सहकारी संस्थांना या योजनेतून सहाय्य केले जाणार आहे. जिल्ह्यास या घटकासाठी एक भौतिक लक्ष्यांक प्राप्त झाला आहे.९.९० लाखांपर्यंत अनुदान तेल काढणी युनिट,तेलबियांवर प्रक्रिया करण्यासाठी यंत्रसामग्री व उपकरणे तसेच प्रमुख व दुय्यम तेलबियांसाठी तेलबिया प्रक्रिया युनिट उभारणीसाठी प्रत्यक्ष खर्चाच्या ३३ टक्के किंवा ९.९० लाख रुपये,यापैकी जी रक्कम कमी असेल,तेवढे अनुदान अनुज्ञेय राहील. जमीन व इमारतीसाठी या घटकांतर्गत सहाय्य दिले जाणार नाही.तसेच प्रकल्प खर्चाची गणना करताना जमीन व इमारतीवरील खर्चाचा विचार केला जाणार नाही.निवड झालेल्या लाभार्थ्याने संयंत्र खरेदी केल्यानंतर त्याची मोका तपासणी होणे आणि प्रकल्प कार्यान्वित झाल्याची खात्री झाल्यानंतरच अनुज्ञेय अनुदानाची रक्कम थेट आधारसंलग्न राष्ट्रीयीकृत बँक खात्यात जमा केली जाईल.केंद्र शासनाच्या सूचनेनुसार CIPHET, लुधियाना तसेच तत्सम केंद्रीय संस्थांनी तपासणी केलेल्या Mini Oil Mill/Oil Expeller च्या उत्पादकनिहाय तेलघाणा मॉडेललाच या घटकांतर्गत अनुदान अनुज्ञेय राहील.शासनाच्या सर्व योजनांमधून या बाबीसाठी एकाच योजनेचा एकदाच लाभ घेता येईल.एकाच बाबीसाठी दोन योजनांमधून अनुदान घेतल्याचे आढळल्यास संबंधित लाभ देणारा व घेणारा यांच्यावर कठोर कारवाई करण्यात येईल. बँक कर्जाशी जोडलेला घटक इतर (किरकोळ दुय्यम) वनस्पती तेल उपअभियानांतर्गत कापूस बियाणे,नारळ,तांदूळ कोंडा तसेच वृक्षजन्य तेलबिया (TBOs) यांसह खाद्य दुय्यम स्रोतांद्वारे तेल उत्पादनासाठीचा घटक बँक कर्जाशी निगडित आहे.इच्छुक प्रक्रिया भागीदाराने केंद्र शासनाच्या ग्रामीण भंडारण योजना/नाबार्डच्या मार्गदर्शक सूचनांनुसार बँकेकडे प्रकल्प सादर करावा.बँकेने कर्ज मंजूर केल्यानंतर संबंधित अर्जदार या घटकाच्या लाभास पात्र राहील. तालुका कृषी अधिकाऱ्यांनी अशा अर्जदारांचे अर्ज पूर्वसंमतीसाठी जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकाऱ्यांकडे सादर करावेत. जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकाऱ्यांची पूर्वसंमती मिळाल्यानंतर संबंधित लाभार्थ्यास प्रकल्पाचे काम सुरू करण्यासाठी कार्यारंभ आदेश देण्यात येतील. प्रकल्पाचे काम पूर्ण झाल्यानंतर बँक प्रतिनिधी,तालुका कृषी अधिकारी आणि मंडळ कृषी अधिकारी यांच्या संयुक्त मोका तपासणी अहवालाच्या आधारे अनुज्ञेय अनुदानाची रक्कम कर्ज देणाऱ्या बँकेच्या सबसिडी खात्यात (Mirror Account) जमा करण्यात येईल.प्राप्त भौतिक लक्ष्यांकानुसार संबंधित प्रकल्प आर्थिक वर्षात पूर्ण होईल,याची दक्षता घेऊन अंमलबजावणी करणे आवश्यक आहे. मूल्यसाखळी सुविधा विकसित करण्याची संधी निवड झालेल्या प्रक्रिया भागीदारांना वजन,माती परीक्षण, बियाणे चाचणी,खतांची विक्री, एकात्मिक कीड व खत व्यवस्थापन (IPM/INM), बियाणे प्रमाणिकरण प्रक्रिया,बीजप्रक्रिया आणि शेतकरी सल्ला आदी अन्य मूल्यसाखळी सुविधाही विकसित करता येतील. निवडलेल्या लाभार्थ्याने संयंत्र खरेदी केल्यानंतर व त्याची मोका तपासणी झाल्यानंतरच अनुदानाची देय रक्कम थेट आधारसंलग्न राष्ट्रीयीकृत बँक खात्यात जमा करण्यात येईल. प्रकल्पाच्या दर्शनी भिंतीवर योजनेचा फलक लावणे बंधनकारक राहील.प्राप्त भौतिक लक्ष्यापेक्षा अधिक अर्ज आल्यास लाभार्थ्यांची निवड जिल्हास्तरीय कार्यकारी समितीच्या बैठकीत सोडत पद्धतीने करण्यात येईल. तेल काढणी युनिट,तेलबिया प्रक्रिया यंत्रसामग्री व उपकरणे तसेच प्रमुख व दुय्यम तेलबियांसाठी प्रक्रिया युनिट उभारणीचा प्रकल्प मंजूर झाल्यास फेब्रुवारी/मार्च २०२७पर्यंत प्रकल्प उभारणे बंधनकारक राहील. अर्जासोबत पुढील कागदपत्रे सादर करणे आवश्यक आहे : शासकीय/खासगी उद्योग,शेतकरी उत्पादक संस्था/कंपनी आणि सहकारी संस्थेचे नोंदणी प्रमाणपत्र.केंद्र शासनाच्या सूचनेनुसार CIPHET,लुधियाना तसेच तत्सम केंद्रीय संस्थेने तपासणी केलेल्या Mini Oil Mill/Oil Expeller च्या उत्पादकनिहाय तेलघाणा मॉडेलचे कोटेशन व तपासणी अहवाल. Provisional Bank Loan Sanction Letter.संबंधित उद्योग,शेतकरी उत्पादक संस्था/कंपनी किंवा सहकारी संस्थेचे पॅन कार्ड.यापूर्वी या घटकाचा लाभ घेतलेला नसल्याबाबत संबंधित तालुका कृषी अधिकारी व कंपनी/संस्थेच्या संयुक्त स्वाक्षरीचे प्रमाणपत्र.तेलबिया प्रक्रिया युनिट उभारण्यात येणार असलेल्या जागेवर बांधकाम उभे असल्याचा जिओ-टॅगिंग केलेला फोटो. या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी तसेच अधिक माहितीसाठी इच्छुक शासकीय/खासगी उद्योग,शेतकरी उत्पादक संस्था/कंपनी (FPOs) आणि सहकारी संस्थांनी संबंधित तालुका कृषी अधिकारी किंवा उपविभागीय कृषी अधिकारी कार्यालयाशी संपर्क साधावा,असे आवाहन कृषी विभागाने केले आहे. ******

सोयाबीनवरील पिवळा मोझॅक रोगाचा प्रसार रोखण्यासाठी शेतकऱ्यांनी सतर्क राहावे : कृषी विभागाचे आवाहन

सोयाबीनवरील पिवळा मोझॅक रोगाचा प्रसार रोखण्यासाठी शेतकऱ्यांनी सतर्क राहावे : कृषी विभागाचे आवाहन धाराशिव दि.२७ ऑगस्ट (जिमाका) जिल्ह्यात खरीप हंगामाचे सरासरी क्षेत्र ५ लाख ५४ हजार १६० हेक्टर असून,यंदा ५ लाख ३२ हजार ९७० हेक्टर क्षेत्रावर पेरणी पूर्ण झाली आहे. त्यापैकी जिल्ह्याचे प्रमुख खरीप पीक असलेल्या सोयाबीनची ४ लाख ६४ हजार ७५४ हेक्टर क्षेत्रावर पेरणी झाली आहे. सोयाबीन पिकाच्या सद्यस्थितीची पाहणी करण्यासाठी मौजे रुईभर, ता.धाराशिव येथे कृषी विद्यापीठाचे शास्त्रज्ञ,कृषी उपसंचालक, उपविभागीय कृषी अधिकारी, तालुका कृषी अधिकारी तसेच शेतकऱ्यांनी क्षेत्रभेट दिली.यावेळी सोयाबीन पिकाच्या विविध अवस्था,ओलाव्याच्या ताणाचा परिणाम,रोग-किडींचा प्रादुर्भाव आणि पुढील काळातील पीक व्यवस्थापनाबाबत सविस्तर चर्चा करण्यात आली. पावसामुळे पिकाला दिलासा पावसाचा खंड पडल्याने काही भागांमध्ये सोयाबीनच्या वाढीवर परिणाम झाला असून,काही ठिकाणी झाडांमध्ये माना टाकणे, पानांची लवकर वृद्धत्वाकडे वाटचाल होणे तसेच अन्नद्रव्यांचे शोषण कमी होणे अशी लक्षणे दिसून येत आहेत.मात्र,अलीकडील पावसामुळे जमिनीतील उपलब्ध ओलावा वाढला असून अनेक भागांतील पिकाची स्थिती सुधारत आहे.सध्या सोयाबीन पीक फुलोरा ते शेंगा धरणे व शेंगा भरणे या महत्त्वाच्या अवस्थेत असल्याने या काळात पिकाची नियमित पाहणी करणे आवश्यक आहे. पाने व शेंगा पोखरणाऱ्या अळ्यांवर लक्ष क्षेत्र पाहणीदरम्यान काही ठिकाणी सोयाबीनवर पाने व शेंगा पोखरणाऱ्या अळ्यांचा प्रादुर्भाव आढळून आला.विशेषतः स्पोडोप्टेरा,हेलिकोव्हर्पा (हरभरा घाटे अळी) यांसह इतर अळ्या फुलोरा संपल्यानंतर व शेंगा विकसित होत असताना नुकसान करू शकतात.प्रादुर्भाव वाढल्यास पाने कुरतडली जाणे,शेंगांना छिद्रे पडणे आणि शेंगांतील दाण्यांचे नुकसान होण्याची शक्यता असते. त्यामुळे केवळ दिसेल त्या ठिकाणी फवारणी न करता पिकाची नियमित पाहणी करून प्रादुर्भावाची तीव्रता लक्षात घेऊन व्यवस्थापन करावे. प्रादुर्भाव आढळल्यास कृषी विभाग किंवा कृषी विद्यापीठाच्या शिफारशीनुसार योग्य कीटकनाशकाची निवड करावी. एमामेक्टीन बेन्झोएट,कॉराजन, टाकुमी किंवा इतर शिफारशीत कीटकनाशकांचा वापर संबंधित कीटक,पिकाची अवस्था आणि मंजूर लेबल क्लेमनुसारच करावा. कीटकनाशकाची शिफारस केलेली मात्रा,पाण्याचे प्रमाण,प्रतीक्षा कालावधी आणि सुरक्षिततेच्या सूचनांचे काटेकोर पालन करावे. एकाच रासायनिक गटातील कीटकनाशकांचा वारंवार वापर टाळून फेरपालट करावी.तसेच अंधाधुंदपणे किंवा एकापेक्षा अधिक कीटकनाशके एकत्र मिसळून फवारणी करू नये. पिवळा मोझेकसदृश लक्षणांवर विशेष लक्ष जिल्ह्यातील काही भागांत सोयाबीनवर पिवळा मोझेकसदृश लक्षणे दिसून येत असल्याने शेतकऱ्यांनी विशेष दक्षता घ्यावी. पानांवर अनियमित हिरवे-पिवळे चट्टे,नवीन पानांवर मोझेकसदृश नमुना,पानांचा काही भाग पिवळसर होणे,झाडांची वाढ खुंटणे किंवा गंभीर प्रादुर्भावात पानांची विकृती आढळल्यास पिवळा मोझेक रोगाची शक्यता तपासावी.पिवळा मोझेक हा विषाणूजन्य रोग असल्याने बाधित झाड थेट औषधाने बरे करता येत नाही.त्यामुळे रोगाचा प्रसार रोखणे हे व्यवस्थापनाचे प्रमुख उद्दिष्ट आहे.या रोगाच्या प्रसारात पांढरी माशी महत्त्वाचा वाहक कीटक आहे.पावसाचा दीर्घ खंड,उष्ण आणि तुलनेने कोरडे हवामान पांढऱ्या माशीच्या वाढीस पोषक ठरू शकते. बाधित झाडे शेताबाहेर नष्ट करा रोगाचा प्रसार कमी करण्यासाठी शेतातील तसेच बांधावरील तणांचे व्यवस्थापन करणे आवश्यक आहे. काही तण व इतर यजमान वनस्पतींवर विषाणू तसेच वाहक कीटक टिकून राहू शकतात. त्यामुळे अनावश्यक तण, स्वयंउगवलेली पिके तसेच रोगग्रस्त किंवा संशयित वनस्पतींचे योग्य व्यवस्थापन करावे.पिवळा मोझेकसदृश लक्षणे असलेली बाधित झाडे सावधगिरीने उपटून शेताबाहेर नेऊन नष्ट करावीत.ती झाडे शेतात किंवा बांधावर टाकू नयेत.बाधित वनस्पती शेतात राहिल्यास रोगाचा स्रोत कायम राहण्याची आणि पांढऱ्या माशीमार्फत रोगाचा पुढील प्रसार होण्याची शक्यता वाढते. पुढील हंगामात सोयाबीनची वेळेवर पेरणी करणे आणि बिगरहंगामी लागवड टाळणेही महत्त्वाचे आहे. पांढऱ्या माशीचे एकात्मिक व्यवस्थापन आवश्यक पिवळा मोझेकसदृश रोगाचा प्रसार रोखण्यासाठी पांढऱ्या माशीचे व्यवस्थापन करणे आवश्यक आहे. पिकाची नियमित पाहणी करून विशेषतः पानांच्या खालच्या बाजूस पांढऱ्या माशीची उपस्थिती तपासावी. निरीक्षणासाठी पिवळे चिकट सापळे वापरावेत.प्रादुर्भाव आर्थिक नुकसान पातळीपर्यंत पोहोचल्यास कृषी विभागाच्या शिफारशीनुसार योग्य कीटकनाशकाचा वापर करावा. रसशोषक किडींच्या व्यवस्थापनासाठी थायामेथोक्झाम किंवा इतर शिफारशीत कीटकनाशकांचा वापर संबंधित पिकासाठी मंजूर लेबल क्लेम, शिफारस केलेली मात्रा आणि तज्ज्ञांच्या मार्गदर्शनानुसारच करावा.अनावश्यक व वारंवार फवारणी टाळावी.फवारणी सकाळी किंवा संध्याकाळी, मधमाश्या व इतर उपयुक्त कीटकांचा कमी वावर असताना करणे अधिक योग्य ठरते.पानांचा पिवळसरपणा म्हणजे नेहमी मोझेक नव्हे सोयाबीनच्या पानांवर पिवळसरपणा दिसला म्हणजे प्रत्येक वेळी तो पिवळा मोझेक रोगच आहे,असे गृहीत धरू नये. अन्नद्रव्यांची कमतरता, जमिनीतील ओलाव्याची कमतरता किंवा जास्तीची ओल,मुळांशी संबंधित समस्या,बुरशीजन्य रोग, किडींचा प्रादुर्भाव तसेच अन्य ताणामुळेही पानांचा पिवळसरपणा दिसू शकतो.त्यामुळे केवळ लक्षणे दिसताच महागडी औषधे फवारण्याऐवजी पिकाची संपूर्ण स्थिती,रोगाची लक्षणे,किडींची उपस्थिती,जमिनीतील ओलावा आणि इतर कारणांचा विचार करून कृषी तज्ज्ञांच्या मार्गदर्शनाखाली अचूक निदान करावे. ओलाव्याच्या ताणात अन्नद्रव्य व्यवस्थापन ज्या भागांत पावसाचा खंड कायम आहे आणि पिकावर ओलाव्याच्या ताणाची लक्षणे दिसत आहेत,तेथे पिकाच्या अवस्थेनुसार अन्नद्रव्य व्यवस्थापन करावे.शास्त्रज्ञांच्या मार्गदर्शनानुसार १३:००:४५ या विद्राव्य खताची १०० ग्रॅम मात्रा १० लिटर पाण्यात मिसळून फवारणी करता येते.यामुळे ताण व्यवस्थापनास आणि अन्नद्रव्यांच्या उपलब्धतेस मदत होऊ शकते. मात्र,फवारणीपूर्वी पिकाची अवस्था,उपलब्ध ओलावा आणि हवामानाची स्थिती लक्षात घ्यावी. पावसाची शक्यता असताना किंवा तीव्र उन्हात फवारणी टाळावी. कोणत्याही खताची किंवा कीटकनाशकाची शिफारशीपेक्षा अधिक मात्रा वापरू नये.पुढील काळात पाऊस व आर्द्रतेच्या परिस्थितीनुसार बुरशीजन्य रोगांचा प्रादुर्भाव वाढण्याची शक्यता असल्याने शेतकऱ्यांनी पिकाची नियमित पाहणी करावी.रोगाची लक्षणे आढळल्यास अचूक निदान करून कृषी विभाग व कृषी विद्यापीठाच्या शिफारशीनुसार योग्य बुरशीनाशकाचा वापर करावा.रोगाची खात्री नसताना अंदाजाने किंवा प्रतिबंधात्मक स्वरूपात वारंवार फवारणी टाळावी. आवश्यकतेनुसार ट्रायकोडर्मा, जैविक घटक आणि शिफारशीत रासायनिक बुरशीनाशकांचा एकात्मिक पद्धतीने वापर करावा. ऐकीव माहितीवरून फवारणी टाळा पावसाच्या खंडामुळे शेतकऱ्यांनी घाबरून न जाता परिस्थितीनुसार वैज्ञानिक पद्धतीने पीक व्यवस्थापन करावे.सोयाबीनमध्ये हिरवे-पिवळे चट्टे,मोझेकसदृश लक्षणे,वाढ खुंटणे,पाने कुरतडणे, शेंगांना छिद्रे पडणे,पांढऱ्या माशीचा प्रादुर्भाव किंवा इतर असामान्य लक्षणे आढळल्यास तातडीने कृषी विभागातील संबंधित अधिकारी व कर्मचाऱ्यांशी संपर्क साधावा. स्वतःहून किंवा ऐकीव माहितीच्या आधारे कीटकनाशकांचे मिश्रण करून फवारणी करू नये.कृषी विभाग व कृषी विद्यापीठाच्या शिफारशी, पिकाची अवस्था, प्रादुर्भावाची तीव्रता आणि औषधाचे लेबल क्लेम यानुसारच फवारणी करावी.सोयाबीन पिकाची नियमित पाहणी, रोग-किडींचे वेळीच निदान, पांढऱ्या माशीचे एकात्मिक व्यवस्थापन आणि पावसाच्या खंडात तज्ज्ञांच्या मार्गदर्शनाखाली अन्नद्रव्य व्यवस्थापन करावे,असे आवाहन कृषी विभागाने केले आहे. *******

केंद्र सरकारच्या १२ वर्षांच्या कामगिरीवर १ व २ सप्टेंबर रोजी धाराशिव येथे मल्टिमीडिया चित्रप्रदर्शन

केंद्र सरकारच्या १२ वर्षांच्या कामगिरीवर १ व २ सप्टेंबर रोजी धाराशिव येथे मल्टिमीडिया चित्रप्रदर्शन ‘विकसित भारत रोजगार आणि आजीविका गॅरंटी मिशन २०२५’चीही माहिती दिली जाणार धाराशिव,दि.२७ ऑगस्ट (जिमाका) केंद्र सरकारच्या १२ वर्षांच्या सेवा कालावधीत पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या नेतृत्वाखाली भारताने विविध क्षेत्रांत केलेली उल्लेखनीय कामगिरी,देशाच्या जलदगतीने झालेल्या विकासाची गाथा तसेच जनतेच्या कल्याणासाठी केंद्र सरकारकडून सातत्याने राबविण्यात येणाऱ्या नवनवीन योजना आणि त्यांची काटेकोरपणे होणारी अंमलबजावणी याची माहिती नागरिकांना देण्यासाठी केंद्रीय संचार ब्यूरोच्या वतीने मल्टिमीडिया चित्रप्रदर्शनाचे आयोजन करण्यात आले आहे. हे प्रदर्शन ‘केंद्र सरकारची १२ वर्षे सेवा’ तसेच ‘विकसित भारत रोजगार आणि आजीविका गॅरंटी मिशन २०२५ (VB-G-RAM-G Act 2025)’ या विषयांवर आधारित आहे.प्रदर्शनाच्या माध्यमातून केंद्र सरकारच्या विविध योजनांची माहिती,विकासकामे आणि विविध क्षेत्रांतील प्रगती याबाबत नागरिकांना माहिती दिली जाणार आहे. धाराशिव येथील मध्यवर्ती बसस्थानकात १ आणि २ सप्टेंबर २०२६ असे दोन दिवस हे मल्टिमीडिया चित्रप्रदर्शन आयोजित करण्यात आले आहे. प्रदर्शनाचे उद्घाटन १ सप्टेंबर रोजी सकाळी १० वाजता होणार आहे.केंद्र सरकारच्या विविध योजना आणि उपक्रमांची माहिती नागरिकांपर्यंत प्रभावीपणे पोहोचविणे,तसेच देशाच्या विकासाच्या वाटचालीची माहिती देणे हा या मल्टिमीडिया प्रदर्शनाचा उद्देश आहे. नागरिकांनी या प्रदर्शनास भेट देऊन विविध योजनांची आणि केंद्र सरकारच्या कामगिरीची माहिती जाणून घ्यावी,असे आवाहन सोलापूर येथील केंद्रीय संचार ब्युरो कार्यालयाचे क्षेत्रीय प्रचार अधिकारी सुमित दोडल यांनी केले आहे. ********

नेपाळमध्ये अडकलेल्या धाराशिव जिल्ह्यातील नागरिक व पर्यटकांनी माहिती नोंदवावी – जिल्हाधिकारी धाराशिव यांचे आवाहन

नेपाळमध्ये अडकलेल्या धाराशिव जिल्ह्यातील नागरिक व पर्यटकांनी माहिती नोंदवावी – जिल्हाधिकारी धाराशिव यांचे आवाहन धाराशिव,दि. २७ ऑगस्ट २०२६ : नेपाळमधील रसुवा जिल्ह्यात भोटे कोशी नदीला आलेल्या पूरस्थितीमुळे जनजीवन विस्कळीत झाले असून,तेथे विविध देशांतील व राज्यातील अनेक नागरिक व पर्यटक अडकले असल्याची माहिती आहे.या पार्श्वभूमीवर अडकलेल्या नागरिकांची माहिती संकलित करून त्यांना आवश्यक ती मदत व समन्वय उपलब्ध करून देण्यासाठी महाराष्ट्र राज्य आपत्ती व्यवस्थापन प्राधिकरण,मंत्रालय, मुंबई यांच्यामार्फत माहिती नोंदविण्यासाठी विशेष लिंक उपलब्ध करून देण्यात आली आहे. माहिती नोंदविण्यासाठी लिंक : 🔗 https://geospatial.mahaseoc.in/Sahayata_gulf/ या पार्श्वभूमीवर धाराशिव जिल्ह्यातील कोणतेही नागरिक किंवा पर्यटक सध्या नेपाळमध्ये अडकले असतील किंवा त्यांचा त्यांच्या कुटुंबीयांशी संपर्क होत नसेल, तर त्यांच्या कुटुंबीयांनी अथवा नातेवाईकांनी वरील लिंकवर जाऊन संबंधित नागरिकाची सविस्तर माहिती भरावी,असे आवाहन जिल्हा प्रशासनामार्फत करण्यात आले आहे. तसेच,संबंधित नागरिकांनी किंवा त्यांच्या नातेवाईकांनी जिल्हा आपत्कालीन कार्यकेंद्र,तथा वार रूम जिल्हाधिकारी कार्यालय, धाराशिव येथेही तात्काळ संपर्क साधावा. जिल्हा आपत्कालीन कार्यकेंद्र, धाराशिव ☎️ 02472 _225618/224366 ☎️ 1077 (टोल फ्री) माहिती नोंदविताना संबंधित व्यक्तीचे नाव,मोबाईल क्रमांक, नेपाळमधील सध्याचे ठिकाण/हॉटेल,प्रवासाचा तपशील तसेच कुटुंबीयांचा संपर्क क्रमांक, उपलब्ध असल्यास,अचूकपणे नमूद करावा. धाराशिव जिल्ह्यातील पर्यटक नेपाळमध्ये अडकले असल्यास घाबरून न जाता उपलब्ध अधिकृत माध्यमांद्वारे माहिती नोंदवावी व जिल्हा प्रशासनाशी संपर्क साधावा.नेपाळमधील आपत्तीग्रस्त भागात अडकलेल्या नागरिक व पर्यटकांच्या सुरक्षिततेसाठी आवश्यक ती माहिती संकलित करून संबंधित यंत्रणांशी समन्वय साधण्याचे प्रयत्न जिल्हा प्रशासनामार्फत करण्यात येत आहेत. कीर्ती किरण पूजार, जिल्हाधिकारी,धाराशिव

स्वाधार योजनेसाठी आता शासकीय वसतिगृहास अर्ज करणे बंधनकारक

स्वाधार योजनेसाठी आता शासकीय वसतिगृहास अर्ज करणे बंधनकारक धाराशिव,दि.२५ ऑगस्ट (जिमाका) सामाजिक न्याय व विशेष सहाय्य विभागांतर्गत मागासवर्गीय मुला-मुलींच्या शिक्षणासाठी शासकीय वसतिगृह योजना राबविण्यात येते.या वसतिगृहांमध्ये शासनाने विहित केलेल्या अटी व शर्तीनुसार विद्यार्थ्यांना प्रवेश देण्यात येतो.धाराशिव जिल्ह्यात एकूण ११ शासकीय वसतिगृहे आहेत. सन २०२६-२७ या शैक्षणिक वर्षात व्यावसायिक अभ्यासक्रमांमध्ये शिक्षण घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी शासकीय वसतिगृह प्रवेश प्रक्रिया ऑनलाइन पद्धतीने राबविण्यात येत असून,प्रवेशासाठी अर्ज करण्याची अंतिम मुदत १५ सप्टेंबर २०२६ आहे. शासकीय वसतिगृहांमध्ये विद्यार्थ्यांना गुणवत्तेनुसार प्रवेश दिला जातो. ज्या मागासवर्गीय विद्यार्थ्यांना गुणवत्तेनुसार शासकीय वसतिगृहात प्रवेश मिळत नाही, अशा विद्यार्थ्यांसाठी स्वाधार योजना राबविण्यात येते.मात्र, स्वाधार योजनेसाठी अर्ज करू इच्छिणाऱ्या विद्यार्थ्यांनी शासकीय वसतिगृह प्रवेशासाठी ऑनलाइन अर्ज करणे बंधनकारक करण्यात आले आहे.त्यानुसार इच्छुक विद्यार्थी-विद्यार्थिनींनी शासकीय वसतिगृह प्रवेशासाठी http://hmasnew.mahait.org या संकेतस्थळावर विहित मुदतीत ऑनलाइन अर्ज करावा, असे आवाहन समाज कल्याण विभागाचे सहाय्यक आयुक्त सचिन कवले यांनी केले आहे. ****

नेत्रदान ही कौटुंबिक प्रथा होणे आवश्यक जिल्हा शल्यचिकित्सक डॉ. धनंजय चाकुरकर

नेत्रदान ही कौटुंबिक प्रथा होणे आवश्यक जिल्हा शल्यचिकित्सक डॉ. धनंजय चाकुरकर धाराशिव,दि.२५ ऑगस्ट ( जिमाका) राष्ट्रीय अंधत्व व दृष्टीक्षीणता नियंत्रण कार्यक्रमांतर्गत २५ ऑगस्ट ते ८ सप्टेंबर २०२६ या कालावधीत ४१ वा राष्ट्रीय नेत्रदान पंधरवडा साजरा करण्यात येत आहे.या पंधरवड्याचा उद्घाटन समारंभ आज, २५ ऑगस्ट रोजी जिल्हा रुग्णालयातील नेत्रविभागात जिल्हा शल्यचिकित्सक डॉ. धनंजय चाकुरकर यांच्या हस्ते दीपप्रज्वलन करून आणि डॉ. भालचंद्र यांच्या प्रतिमेस पुष्पहार अर्पण करून झाला. कार्यक्रमाच्या प्रास्ताविकात नेत्रशल्यचिकित्सक डॉ. महेश पाटील यांनी राष्ट्रीय नेत्रदान पंधरवडा साजरा करण्यामागील उद्देश स्पष्ट केला.या कालावधीत विविध उपक्रमांचे आयोजन करून नेत्रदानाबाबत व्यापक जनजागृती करण्यात येणार असल्याचे त्यांनी सांगितले. कार्यक्रमाच्या सुरुवातीला नेत्रशल्यचिकित्सक डॉ. ज्योती कानडे यांनी मरणोत्तर नेत्रदानाबाबत उपस्थितांना सविस्तर माहिती दिली.नेत्रदान म्हणजे काय, नेत्रदान कोण करू शकतो, नेत्रदानाची आवश्यकता व महत्त्व, नेत्रदानाबाबत असलेले गैरसमज तसेच कोणाला नेत्रदान करता येत नाही, याबाबत त्यांनी मार्गदर्शन केले. यावेळी रुग्णालयात मृत्युमुखी पडलेल्या व्यक्तींचे मरणोत्तर नेत्रदान करणाऱ्या नातेवाईकांचा जिल्हा शल्यचिकित्सक डॉ. धनंजय चाकुरकर यांच्या हस्ते प्रमाणपत्र देऊन गौरव करण्यात आला. यामध्ये सुरेश शेळके, श्रीमती लक्ष्मी माने आणि राजेश तोष्णीवाल यांचा समावेश होता. अध्यक्षीय समारोप करताना डॉ. धनंजय चाकुरकर म्हणाले, एखाद्या व्यक्तीला डोळ्यांची गरज किती असते, हे एखाद्या अंध व्यक्तीला विचारावे. कोणत्याही कारणामुळे अंधत्व आले तर दैनंदिन जीवन जगताना अनेक अडचणींचा सामना करावा लागतो. त्यामुळे प्रत्येकाने नेत्रदानाकडे सकारात्मक दृष्टिकोनातून पाहून त्याची सुरुवात स्वतःपासून करावी. नेत्रदानाबाबतचा वैज्ञानिक दृष्टिकोन समजून घेऊन प्रत्येक कुटुंबाच्या ज्या प्रथा-परंपरा असतात,त्याप्रमाणे मरणोत्तर नेत्रदान हीदेखील कौटुंबिक प्रथा बनली पाहिजे,असे आवाहन त्यांनी केले.नेत्रदान आणि अवयवदान ही एक चळवळ समजून प्रत्येकाने त्यामध्ये सहभाग वाढविणे गरजेचे आहे.सर्वांनी मरणोत्तर नेत्रदान व अवयवदानाचा संकल्प करावा, असेही त्यांनी सांगितले. कार्यक्रमास नेत्रविभागाचे नेत्रशल्यचिकित्सक डॉ. महेश पाटील,डॉ.मुस्तफा पल्ला,डॉ. ज्योती कानडे, डॉ.पवन महाजन, नेत्रचिकित्सा अधिकारी बाळासाहेब घाडगे,श्रीकांत कल्याणी,उमेश गोरे, नेत्रविभागाच्या वॉर्ड इन्चार्ज श्रीमती वहीदा शेख तसेच नेत्रविभागातील सर्व नर्सिंग स्टाफ, वर्ग-४ कर्मचारी,रुग्णालयातील रुग्ण आणि रुग्णांचे नातेवाईक उपस्थित होते.कार्यक्रमाच्या यशस्वी आयोजनासाठी नेत्रविभागातील अधिकारी व कर्मचाऱ्यांनी परिश्रम घेतले. कार्यक्रमाचे सूत्रसंचालन व आभारप्रदर्शन डॉ. महेश पाटील यांनी केले. *****

सामंजस्य करार ते प्रत्यक्ष गुंतवणूक,उद्योग आणि रोजगार’ हा विकासाचा मार्ग असावा पालकमंत्री प्रताप सरनाईक

सामंजस्य करार ते प्रत्यक्ष गुंतवणूक,उद्योग आणि रोजगार’ हा विकासाचा मार्ग असावा पालकमंत्री प्रताप सरनाईक धाराशिव उद्योग - गुंतवणुकीसाठी सज्ज ; ७,५३४ कोटींच्या गुंतवणुकीतून ७,५०० रोजगारांची अपेक्षा गुंतवणूक परिषदेचे पालकमंत्र्यांनी केले ऑनलाइन उद्घाटन धाराशिव,दि.२५ ऑगस्ट (जिमाका) जिल्ह्यात उद्योग उभारणीसाठी मोठ्या संधी असून जिल्हा उद्योग,गुंतवणूक आणि रोजगार निर्मितीसाठी सज्ज आहे.स्थानिक साधनसंपत्तीचा योग्य वापर करून उद्योग उभारावेत,स्थानिक तरुणांना रोजगाराच्या संधी उपलब्ध करून द्याव्यात आणि धाराशिवला राज्याच्या औद्योगिक नकाशावर महत्त्वाचे केंद्र म्हणून विकसित करावे,असे आवाहन पालकमंत्री प्रताप सरनाईक यांनी केले. आज धाराशिव येथे आयोजित ‘जिल्हा गुंतवणूक परिषद– धाराशिव २०२६’चे पालकमंत्री सरनाईक यांनी ऑनलाइन उद्घाटन केले.परिषदेला मार्गदर्शन करताना ते बोलत होते.यावेळी जिल्हाधिकारी कीर्ती किरण पुजार,श्रीमती.धनश्री जाधव समन्वय अधिकारी (मैत्री कक्ष) मुंबई तथा उपनिबंधक भागीदारी संस्था विधी व न्याय विभाग,श्री संजय भुरेवाल सहाय्यक आयुक्त,छत्रपती संभाजीनगर विभाग, श्री.अमर पाटील अध्यक्ष,धाराशिव सहकारी साखर कारखाना,श्री बाळासाहेब गीते,संचालक MAFPCO,कळंब श्री.सुयोग अमृतराव,डायरेक्टर मॅनेजमेंट कॉलेज,डॉ.बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ उपकेंद्र,धाराशिव,श्री शिवराम तोतेवाड,व्यवस्थापक,सीडबी, श्री.देवा सुरवसे Export Branch,पोस्ट ऑफिस, धाराशिव,श्री.मनोज घायाळ, डिजिटल मार्केटिंग,श्री.राजाभाऊ कोंढारे, अध्यक्ष,लघुउद्योग भारती संघटना, धाराशिव यांची प्रमुख उपस्थिती होती. धाराशिवच्या आर्थिक परिवर्तनाची नवी सुरुवात म्हणून या गुंतवणूक परिषदेकडे पाहिले पाहिजे असे सांगून श्री.सरनाईक म्हणाले की कृषी,कृषीपूरक उद्योग, अन्नप्रक्रिया,अक्षय ऊर्जा,पर्यटन तसेच सूक्ष्म,लघु आणि मध्यम उद्योगांच्या माध्यमातून जिल्ह्याच्या औद्योगिक विकासाला मोठी चालना मिळू शकते.“या परिषदेत ३७ उद्योगांसोबत तब्बल ७ हजार ५३४ कोटी ८५ लाख रुपयांचे सामंजस्य करार करण्यात येणार असून त्यातून सुमारे ७ हजार ५०० रोजगारनिर्मिती अपेक्षित आहे.ही केवळ आकडेवारी नसून धाराशिवच्या हजारो कुटुंबांच्या आशा आणि तरुणांच्या रोजगाराच्या संधी आहेत,असे श्री. सरनाईक यांनी सांगितले. यासाठी उद्योगमंत्री उदय सामंत यांचे विशेष आभारही त्यांनी मानले. श्री.सरनाईक पुढे म्हणाले की, कृषीप्रक्रिया व अन्नप्रक्रिया उद्योग,स्थानिक उत्पादनांना बाजारपेठ,तसेच वारा व सौरऊर्जा क्षेत्रात मोठ्या संधी आहेत. ऐतिहासिक,धार्मिक व नैसर्गिक पर्यटनाला उद्योगाची जोड दिल्यास रोजगाराच्या मोठ्या संधी निर्माण होऊ शकतात.उद्योगांसाठी जमीन व भांडवलासोबतच पायाभूत सुविधा,प्रशिक्षित मनुष्यबळ, वाहतूक व लॉजिस्टिक व्यवस्था आणि सकारात्मक प्रशासकीय दृष्टिकोन आवश्यक असल्याचे पालकमंत्र्यांनी स्पष्ट केले. Ease of Doing Business, MAITRI २.०, मुख्यमंत्री रोजगार निर्मिती कार्यक्रम (CMEGP), PSI यांसह विविध योजनांचा उद्योजकांनी लाभ घ्यावा,असे आवाहन श्री.सरनाईक यांनी केले. ‘एक खिडकी’ पद्धतीने उद्योगांना आवश्यक परवानग्या व सुविधा सुलभपणे उपलब्ध करून देण्यासाठी शासन प्रयत्नशील असल्याचेही त्यांनी नमूद केले. एमआयडीसी क्षेत्राचा विस्तार, लॉजिस्टिक सुविधा आणि आवश्यक औद्योगिक पायाभूत सुविधांच्या विकासावर भर देण्यात येणार असल्याचे सांगून उद्योग वाढला पाहिजे; मात्र त्यासोबत स्थानिक तरुणांना रोजगार मिळाला पाहिजे.उद्योगांचा सर्वाधिक फायदा स्थानिक युवक,महिला,शेतकरी आणि छोट्या व्यावसायिकांना झाला पाहिजे,असे पालकमंत्री श्री.सरनाईक म्हणाले.आज झालेल्या सामंजस्य करारांचे प्रत्यक्ष उद्योगांमध्ये रूपांतर करण्यासाठी जिल्हा प्रशासन, उद्योग विभाग व संबंधित यंत्रणांनी प्रभावी समन्वय साधावा,अशी सूचनाही त्यांनी केली. “आपले ध्येय केवळ ‘MoU झाले’ इथपर्यंत मर्यादित नसावे.MoU ते प्रत्यक्ष गुंतवणूक,गुंतवणुकीतून उद्योग आणि उद्योगातून रोजगार, हा आपला विकासाचा मार्ग असला पाहिजे,असे सरनाईक यांनी स्पष्ट केले.धाराशिवमध्ये संधी व क्षमता असून जिल्हा उद्योग- गुंतवणुकीसाठी सज्ज असल्याचा संदेश या परिषदेतून जाऊ दया,असे सांगत त्यांनी परिषदेच्या यशस्वी आयोजनासाठी जिल्हा प्रशासन,उद्योग विभाग, एमएआयटीआरआय आणि संबंधित यंत्रणांचे अभिनंदन केले. जिल्हाधिकारी श्री.पुजार म्हणाले की,मागील वर्षाच्या गुंतवणूक परिषदेच्या तुलनेत यावर्षी जिल्ह्याच्या इतिहासात पहिल्यांदाच एवढ्या मोठ्या प्रमाणात गुंतवणूक झाली असून रोजगार निर्मिती होण्यास मदत होणार आहे.सन २०४७ मध्ये देशाला स्वातंत्र्य मिळून १०० वर्षे पूर्ण होणार असून त्यासाठी विकसित भारत २०४७ ही संकल्पना देश पातळीवर राबविली जात आहे.यामध्ये १४० ट्रीलीयन डॉलरपर्यंत जीडीपी घेऊन जायचा संकल्प करण्यात आला आहे. उद्योजकांच्या वेगवेगळ्या समस्यांचे निराकरण करण्यासाठी व ना देय प्रमाणपत्राचे काम विनाविलंब मार्गी लागावेत यासाठी दरमहा उद्योजकांच्या विषयांचा आढावा प्रशासकीय पातळीवर घेण्यात येतो.उद्योग वाढीसाठी सर्व घटकांना प्रोत्साहन देणे, सुविधा देणे,रुपरेषा बदलणे ही सर्वांची सांघीक जबाबदारी असल्याचेही जिल्हाधिकारी श्री.पुजार यावेळी उद्योजकांना मार्गदर्शन करताना म्हणाले. छत्रपती संभाजीनगर येथील उद्योग विभागाचे सहायक आयुक्त संजय भुरेवाल मार्गदर्शन करताना म्हणाले की, उद्योजकांना उद्योग उभारणीसाठी लागणाऱ्या सर्व परवानग्या ह्या मैत्री पोर्टलवर उपलब्ध आहेत. तसेच उद्योग पोर्टलवर ६० हजार उद्योग नोंदणीकृत असल्याची माहिती यावेळी त्यांनी दिली. धाराशीव येथील उद्योग विभागाचे सहायक आयुक्त अमोल बळे यांनी प्रास्ताविकामध्ये कार्यक्रमाची रुपरेषा व गुंतवणूक परिषद आयोजित करण्यामागची पार्श्वभूमी व उद्योग व रोजगारासाठी आवश्यक माहिती थोडक्यात सांगितली. धाराशीव सहकारी साखर कारखान्याचे अध्यक्ष अमर पाटील मनोगत व्यक्त करताना म्हणाले की,उद्योग केंद्राच्या माध्यमातून नवीन उद्योजकांना कर्ज व मार्गदर्शन उपलब्ध होते.तर गरज ओळखून उद्योग करावा म्हणजे उद्योग यशस्वी होतो.उद्योगासाठी ४ डी आवश्यक असल्याचे त्यांनी यावेळी सांगितले - ४ डी म्हणजे डिझायर,डिटरमिनीनेशन, डेडीकेशन व डिसीप्लीन या चार बाबी उद्योगासाठी आवश्यक असल्याचे प्रतिपादन श्री.पाटील यांनी यावेळी केले. 000000

‘माझे गाव,आरोग्य संपन्न गाव’ अभियानाला बळ ; केशेगाव येथे सर्वंकष प्राथमिक आरोग्य सेवेवर दोन दिवसीय कार्यशाळा

‘माझे गाव,आरोग्य संपन्न गाव’ अभियानाला बळ ; केशेगाव येथे सर्वंकष प्राथमिक आरोग्य सेवेवर दोन दिवसीय कार्यशाळा धाराशिव,दि.२४ ऑगस्ट (जिमाका) राज्य शासनाच्या सार्वजनिक आरोग्य विभागाच्या ‘माझे गाव, आरोग्य संपन्न गाव’ या महत्त्वाकांक्षी अभियानांतर्गत राबविण्यात येणाऱ्या ‘कस काय मोहिमेची प्रभावी अंमलबजावणी करण्याच्या उद्देशाने प्राथमिक आरोग्य केंद्र,केशेगाव येथे सर्वंकष प्राथमिक आरोग्य सेवा (CPHC) विषयावर दि. १९ व २० ऑगस्ट २०२६ रोजी दोन दिवसीय कार्यशाळेचे आयोजन करण्यात आले होते.गावातील प्रत्येक नागरिकाला गावातच गुणवत्तापूर्ण, सर्वसमावेशक,सुलभ व लोकाभिमुख आरोग्य सेवा उपलब्ध करून देणे, आरोग्यविषयक जनजागृती वाढविणे,आजारांचे प्रतिबंध व लवकर निदान यावर भर देणे तसेच समुदायाचा आरोग्य व्यवस्थापनातील सक्रिय सहभाग वाढविणे हा कार्यशाळेचा प्रमुख उद्देश होता. जिल्ह्यात प्राथमिक आरोग्य केंद्र, बेंबळी, येथे ‘सर्वंकष प्राथमिक आरोग्य सेवा’ (CPHC) प्रशिक्षणाचा शुभारंभ जिल्हा आरोग्य अधिकारी डॉ.सतीश हरिदास यांच्या हस्ते दि.७ जून २०२६ रोजी करण्यात आला. पर्यावरणपूरक संदेश देत कार्यक्रमस्थळी वृक्षारोपण करून या प्रशिक्षणाचा प्रारंभ करण्यात आला.आजपर्यंत जिल्ह्यात सात सत्रे पूर्ण झाली असून,केशेगाव येथे आठवे सत्र संपन्न झाले. दि. २४ व २५ ऑगस्ट रोजी प्राथमिक आरोग्य केंद्र,ढोकी येथे नवव्या सत्राचे नियोजन करण्यात आले आहे. जिल्हा प्रशिक्षण केंद्राचे वैद्यकीय अधिकारी डॉ.अमोल शिनगारे यांच्या मार्गदर्शनाखाली या दोन दिवसीय प्रशिक्षणाचे आयोजन करण्यात आले.स्त्रीरोगतज्ज्ञ डॉ. ईस्माईल मुल्ला,बालरोगतज्ज्ञ डॉ. श्रीधर जाधव,डॉ.प्रशांत रेवडकर, डॉ.विकांत राठोड तसेच सुहास शिंदे,आरोग्य सहाय्यक निलंकठ मोरे,संजय शिंदे,श्रीमती सुवर्णा सुरवसे व मंजुश्री सुरवसे हे प्रमुख प्रशिक्षक म्हणून उपस्थित होते. प्रशिक्षणात समग्र व सर्वसमावेशक प्राथमिक आरोग्य सेवा (CPHC), माता व बाल आरोग्य सेवा, संसर्गजन्य व असंसर्गजन्य आजारांचे प्रतिबंध व नियंत्रण, आरोग्यविषयक जनजागृती व आरोग्य शिक्षण,समुदायस्तरीय आरोग्य व्यवस्थापन,लवकर निदान,उपचार व आवश्यक संदर्भ सेवा,गावपातळीवरील आरोग्य उपक्रमांचे नियोजन व अंमलबजावणी तसेच ‘कस काय?’ मोहिमेची प्रभावी अंमलबजावणी याबाबत सविस्तर मार्गदर्शन करण्यात आले. ‘माझे गाव, आरोग्य संपन्न गाव’ अभियानाच्या माध्यमातून गावातील नागरिकांच्या आरोग्याचा सर्वांगीण विकास साधण्यासाठी प्रतिबंधात्मक,प्रोत्साहनात्मक, उपचारात्मक व पुनर्वसनात्मक आरोग्य सेवांना बळकटी देण्यात येत आहे.गावातील प्रत्येक कुटुंबापर्यंत आरोग्यसेवा पोहोचविणे,माता-बाल आरोग्य सुधारणे, लसीकरणाला प्रोत्साहन देणे,पोषण व स्वच्छतेबाबत जनजागृती करणे,तंबाखूमुक्ती व व्यसनमुक्तीला चालना देणे, असंसर्गजन्य आजारांचे वेळेत निदान करणे,संसर्गजन्य आजारांपासून प्रतिबंधात्मक उपाययोजना करणे तसेच आरोग्यदायी जीवनशैलीचा प्रसार करणे,या बाबींवर विशेष भर देण्यात येत आहे. या कार्यशाळेत वैद्यकीय अधिकारी,समुदाय आरोग्य अधिकारी,आरोग्य सेविका, आरोग्य सेवक,गटप्रवर्तक,आशा स्वयंसेविका आणि आशा समन्वयक उपस्थित होते. आधुनिक आरोग्य सेवा पद्धती, संसर्गजन्य व असंसर्गजन्य आजारांचे नियंत्रण आणि माता-बाल संगोपन यांसह विविध विषयांवर तज्ज्ञांद्वारे त्यांना प्रशिक्षण देण्यात येत आहे. या प्रशिक्षणामुळे धाराशिव जिल्ह्यातील ग्रामीण व दुर्गम भागातील प्राथमिक आरोग्य सेवा अधिक सक्षम आणि गतीमान होईल,असा विश्वास आरोग्य विभागाने व्यक्त केला आहे. ‘गावाचा आरोग्य विकास — सर्वांची सामूहिक जबाबदारी!’ ‘माझे गाव,आरोग्य संपन्न गाव’ अभियानातून गावपातळीवर आरोग्यविषयक विविध उपक्रमांची प्रभावी अंमलबजावणी करून प्रत्येक गाव आरोग्यदृष्ट्या सक्षम, जागरूक,निरोगी आणि संपन्न करण्यासाठी जिल्हा आरोग्य विभागाकडून सातत्याने प्रयत्न करण्यात येत आहेत. निरोगी गाव → सक्षम कुटुंब → सशक्त समाज → आरोग्यसंपन्न महाराष्ट्र,या संकल्पनेनुसार जिल्हा आरोग्य अधिकारी डॉ.सतीश हरिदास यांच्या मार्गदर्शनाखाली नागरिकांना गुणवत्तापूर्ण आरोग्य सेवा देण्याचा संकल्प करण्यात आला आहे. *****

जिल्हा ग्रंथालय अधिकारी कार्यालयाच्या इमारतीबाबत खुलासा ; नियमित स्वच्छता, देखभाल-दुरुस्ती सुरू

जिल्हा ग्रंथालय अधिकारी कार्यालयाच्या इमारतीबाबत खुलासा ; नियमित स्वच्छता, देखभाल-दुरुस्ती सुरू धाराशिव दि.२४ ऑगस्ट (जिमाका) जिल्हा ग्रंथालय अधिकारी कार्यालयाच्या इमारतीबाबत उपस्थित करण्यात आलेल्या मुद्द्यांवर जिल्हा ग्रंथालय अधिकारी कार्यालयाकडून खुलासा करण्यात आला आहे.कार्यालयाची इमारत नियमितपणे संपूर्ण स्वच्छ करण्यात येते.तसेच छत गळती होत नसल्याचे स्पष्ट करण्यात आले आहे. स्वच्छतेच्या अनुषंगाने प्रत्येक आठवड्याच्या शनिवार व रविवारी कार्यालयाची स्वच्छता करण्यात येते.पहिल्या मजल्यावरील स्वच्छतागृह वापरात नसले तरी ते प्रत्येक महिन्याला स्वच्छ केले जाते.कार्यालयाच्या भिंतीला गेलेल्या तड्यांबाबत सार्वजनिक बांधकाम विभागाच्या निदर्शनास आणून देण्यात आले आहे. कार्यालयातील जुन्या फर्निचरचे निर्लेखन करण्याची कार्यवाही सुरू आहे. कार्यालयातील कोणतेही इलेक्ट्रिक साहित्य नादुरुस्त नसून सर्व साहित्याचा योग्य प्रकारे उपयोग होत आहे.तसेच फर्निचरचे काम सुरू असल्यामुळे काही इलेक्ट्रिक बोर्डांची जागा बदलण्यात आली आहे. जिल्हा ग्रंथालय अधिकारी कार्यालय, धाराशिव या इमारतीची दुरवस्था झालेली नसल्याचेही खुलाशात नमूद करण्यात आले आहे.बांधकामाच्या सर्व समस्यांबाबत सार्वजनिक बांधकाम विभागाच्या निदर्शनास आणून देण्यात आले आहे.नवीन खरेदी असल्यामुळे नोंद करण्याचे काम सुरू असून,या कार्यालयात वर्षभर ग्रंथ येत असतात,असेही स्पष्ट करण्यात आले आहे. जिल्हा ग्रंथालय अधिकारी कार्यालयाच्या इमारतीची स्वच्छता,देखभाल तसेच बांधकामाशी संबंधित बाबींवर आवश्यक ती कार्यवाही सुरू असल्याचे या खुलाशातून स्पष्ट करण्यात आले आहे. ******